[English below]
Als je net begint met aquarelverf voor nature journaling of natuurtekenen, zijn er dingen die je simpelweg wilt weten voordat je begint. In deze blog deel ik 7 tips die ik graag meteen had geweten over aquarelleren toen ik begon met natuurtekenen en nature journaling
Als ik opnieuw zou beginnen met waterverf, zijn er een paar dingen die ik mezelf meteen zou willen vertellen. Niet over dure materialen of spectaculaire technieken, maar over hoe je relaxed vooruitgang boekt.
1. Geduld is de belangrijkste vaardigheid
De belangrijkste vaardigheid die je nodig hebt om mooi te leren aquarelleren is geduld.
Je moet geduld hebben tot de verf droogt.
Je moet geduld hebben om laag over laag op te bouwen.
Je moet geduld hebben om de verf te laten doen wat de verf doet.
Aquarel laat zich niet dwingen. Hoe harder je probeert, hoe modderiger het vaak wordt. Het is een medium dat je uitnodigt om te wachten, te kijken en te accepteren dat controle altijd een beetje relatief is.
Geduld met de verf.
Geduld met het proces.
Geduld met jezelf.
2. Gebruik goed papier
Vraag nooit: “Moet ik voor deze oefening mijn goede papier gebruiken?”
Het antwoord is altijd: ja.
Je zuinige stemmetje zegt misschien: “Maar dat is toch duur?”
Ja, goed papier kost geld. Maar papier bepaalt alles. Hoe goed je verf zich verspreidt, hoe mooi nat-in-nat werkt, of de verf in het papier trekt of erbovenop blijft liggen en of je kunt liften zonder dat je papier kapotgaat.
Ik heb zelf ooit dik “aquarelpapier” van een goedkopere winkel gehad waar het water simpelweg niet introk. De verf bleef bovenop liggen. Wat het precies was weet ik niet, maar het werkte niet zoals aquarelpapier hoort te werken. Dat is enorm frustrerend — en die frustratie begint vaak niet bij jezelf, maar bij je papier.
Als je moet kiezen, kies dan liever voor 100% katoenpapier met student-grade verf, dan voor artist-grade verf op brak papier.
Goed papier is geen luxe. Het is de basis.
3. Ken je materialen — en beperk je palet
Het is verleidelijk om je volledig te verliezen in de hoeveelheid verf die er is. Alles uitproberen. Nieuwe kleuren kopen. Nog meer. Ik heb ook een knusse, volle doos met spullen. Daar ben ik blij mee. Ik gebruik veel ervan vaak. Maar maakt het het proces makkelijker? Nee, niet per se.
Uiteindelijk werk je het fijnst als je de verf in je palet door en door kent. Dat je op gevoel weet:
“Voor deze menging pak ik die en die.” Dat je zonder nadenken drie kleuren bij elkaar zet en weet wat er ongeveer gaat gebeuren.
Daarom is het verstandig om je palet te beperken. Je hoeft echt geen split primary met drie neutralen erbij te hebben als dat niet bij je past. En ja, er is iets voor te zeggen om alleen meerdere gelen, blauwen en roden te hebben — daar kun je alles mee mengen. Maar zelfs dan: houd het overzichtelijk.
Een palet van maximaal 24 kleuren is meer dan genoeg. Minder mag altijd.
En kies zeker een paar kleuren waar je gewoon blij van wordt. Een turquoise-light bijvoorbeeld, die bijna niet te mengen is. Dat mag. Maar leer de kleuren die je hebt van haver tot gort kennen.
4. Neem regelmatig de tijd om je techniek te oefenen en bij te houden.
Oefen je techniek en de consistenties even op een A5-je voor je gaat beginnen met een schilderij of tekening. Hoeft maar een paar minuutjes te duren. Leer ook wat wet-on-wet is en wat wet-on-dry is en hoe het werkt.
Maak drie cirkels: Eén met één laag verf, één met twee lagen, tussendoor laten drogen, één met drie lagen, telkens laten drogen. Dan zie je hoe kleur zich opbouwt. In aquarel gebruik je nooit in één keer een dikke laag verf. Je bouwt rustig op tot je precies bij de kleur komt die je wilt.
Doe dit met één kleur of leg complementaire kleuren over elkaar. Wat gebeurt er als je eerst een magenta rondje maakt en daar een dun laagje geel overheen zet?
En oefen met consistentie: Thee (heel dun), Melk (iets dikker), Room (vrij dik)
Als je dit regelmatig doet en het automatiseert, voorkom je een hoop gepruts in je echte werk. Dan hoef je tijdens een schilderij niet meer te twijfelen wat er gebeurt als je iets dunner of dikker mengt.
5. Niet consumeren, maar oefenen
Op momenten dat je je verveelt, is het verleidelijk om hersenloos te gaan scrollen en een miljoen schilderfilmpjes te kijken. Dat is leuk, maar je leert er minder van dan je denkt.
Ga in plaats daarvan mengen. Maak kleurenrasters. Maak mengcirkels. Speel met je verf om haar te leren kennen. Spelen is leren. Maar dan wel actief.
6. Een goed schilderij begint met een goede tekening
Met een slechte tekening krijg je nooit een realistisch natuurtekening of nature journal pagina. Schilderen is kijken. Observeren. Begrijpen wat je ziet. Oefen dus ook tekenen.
En als je geen zin hebt om te leren tekenen? Dan mag je overtrekken. Er is geen schande in overtrekken. Het kan een prima fase zijn. Die fase mag een paar jaar duren — of altijd.
Het gaat erom dat je een goede basis hebt voor je gaat verven. Als je een mooie, realistische, gedetailleerde afbeelding wilt maken — of het nu iets bestaands is of fantasie — dan valt of staat het met een goede tekening.
7. Doe elke dag iets — en plan lange sessies
Probeer elke dag iets te doen. Al is het maar tien minuten. Even je verf nat maken en een paar washes neerzetten. Tien minuten is waardevol. Dat lukt ook op drukke dagen.
Maar zorg ook dat je jezelf langere periodes gunt. Tijd om echt in de zone te komen. Een paar uur achter elkaar bezig zijn doet iets anders met je concentratie en je werk.
Gebruik beide manieren complementair. Denk niet te snel: “Ik heb geen tijd, laat maar.”
Tien minuten telt. Maar blok ook bewust langere tijd in je agenda.
Ten slotte
Geniet van je beginnersfase, speel, experimenteer met aquarel techniek, maak "lelijke" dingen. Die fase waarin je serieuzer wilt werken komt vanzelf.
Op zoek naar meer prompts? lees 30 eenvoudige nature journaling prompts voor beginners
Lezen over nature journaling? kijk hier: Introductie in Nature Journaling
Je resultaat posten is altijd leuk, tag me vooral op insta: https://instagram.com/ArijaJansen en gebruik #natuurdagboek
ENGLISH
7 things I wish I had known earlier about watercolor
Watercolortips for nature journaling and nature drawing
In this blog, I’m sharing the things I wish I had known right away when I started watercolor painting for nature drawing and nature journaling.
If I were starting over with watercolor, there are a few things I would immediately tell myself. Not about expensive materials or spectacular techniques, but about how to make relaxed, steady progress.
1. Patience is the most important skill
The most important skill you need to learn watercolor beautifully is patience. You need patience while waiting for the paint to dry. You need patience to build up layers. You need patience to let the paint do what the paint does.
Watercolor cannot be forced. The harder you push, the muddier it often becomes. It’s a medium that invites you to wait, to look, and to accept that control is always somewhat relative.
Patience with the paint.
Patience with the process.
Patience with yourself.
2. Use good paper
Never ask: “Should I use my good paper for this exercise?” The answer is always: yes.
Your frugalinner voice might say, “But isn’t that expensive?” Yes, good paper costs money. But paper determines everything: how well your paint spreads, how beautifully wet-on-wet works, whether the paint sinks into the paper or sits on top, and whether you can lift color without damaging the surface.
I once had thick “watercolor paper” from a budget store where the water simply didn’t soak in. The paint just stayed on top. I’m not sure what it actually was, but it didn’t behave like real watercolor paper should. That’s incredibly frustrating — and that frustration often doesn’t start with you, but with your paper.
If you have to choose, choose 100% cotton paper with student-grade paint over artist-grade paint on poor-quality paper. Good paper isn’t a luxury. It’s the foundation.
3. Knowyour materials — and limit your palette
It’s tempting to completely lose yourself in the amount of paint available. Try everything. Buy new colors. Add more. I also havea cozy, full box of supplies. I’m happy with it. I use many of them often. But does it make the process easier? Not necessarily.
Ultimately, you work best when you truly know the paints in your palette. When you instinctively know:
“For this mix, I’ll grab those two.” When you can combine three colors without overthinking and roughly know what will happen.
That’s why it’s wise to limit your palette. You really don’t need a split primary plus three neutrals if that doesn’t suit you. And yes, there’s something to be said for only having several yellows, blues, and reds — you can mix almost anything that way. But even then: keep it manageable.
A palette of up to 24 colors is more than enough. Fewer is absolutely fine.
And do include a few colors that simply make you happy. A turquoise light, for example, that’s almost impossible to mix. That’s allowed. Just make sure you know the colors you have inside and out.
4.Practice technique consciously
Regularly take time to practice and maintain your technique. Test your technique and paint consistencies on a small A5 sheet before starting a painting or drawing. It only takes a few minutes. Learn what wet-on-wet is and what wet-on-dry is, and how they behave.
Make three circles:
One with a single layer of paint.
One with two layers, letting it dry in between.
One with three layers, drying each time.
You’ll see how color builds. In watercolor, you never apply one thick, heavy layer. You build gradually until you reach exactly the color you want.
Do this with one color, or layer complementary colors. What happens if you paint a circle in magenta first and then add a thin glaze of yellow on top?
And practice consistency:
Tea (very diluted)
Milk (medium)
Cream (thicker)
If you do this regularly and automate it, you avoid a lot of unnecessary fiddling in your actual work. You won’t have to guess what will happen when you mix thinner or thicker paint.
5. Don’t just consume — practice
When you’re bored, it’s tempting to mindlessly scroll and watch endless watercolor videos. That’s fun, but you learn less than you think. Instead, mix, create color charts, make mixing circles, play with your paint to truly get to know it.
Playing is learning. But only if you’re actively doing it.
6. A good painting starts with a good drawing
With a weak drawing, you’ll never get a realistic nature drawing or nature journal page. Painting is observing. Looking closely. Understanding what you see. So practice drawing too.
And if you don’t feel like learning to draw? You’re allowed to trace. There is no shame in tracing. It can be a perfectly fine phase. That phase can last a few years — or forever.
What matters is having a solid foundation before you start painting. If you want to create a beautiful, realistic, detailed image — whether it’s something that exists or something imaginary — it all stands or falls with a good drawing.
7. Do something every day — and plan longer sessions
Try to do something every day. Even if it’s just ten minutes. Wet your paints. Lay down a few washes. Ten minutes counts. That works even on busy days.
But also give yourself longer stretches of time. Time to really get into the zone. A few hours of focused work does something different to your concentration and your results. Use both approaches in a complementary way. Don’t think too quickly: “I don’t have time, so I’ll skip it.”
Ten minutes counts. But intentionally block longer sessions in your schedule too.
Finally
Enjoy your beginner phase. Play. Experiment with watercolor techniques. Make “ugly” things. The phase where you want to work more seriously will come soon enough.
Looking formore prompts? Read: 30 simple nature journaling prompts for beginners.
Want to learn more about nature journaling? See: Introduction to Nature Journaling.
I always love seeing your results — feel free to tag me on Instagram:
https://instagram.com/ArijaJansen and use #watercolor